Kerntaken, werkprocessen en competenties

In het beroepsgericht onderwijs beschrijft het kwalificatiedossier op gestandaardiseerde wijze de beroepsvereisten voor een beginnend beroepsbeoefenaar. Kerntaken, werkprocessen en competenties vormen samen de beroepsbeschrijving in een kwalificatiedossier. De kerntaken bestaan uit werkprocessen. Bij elk werkproces is aangegeven welke competenties voor de uitvoering hiervan nodig zijn.

Wat zijn kerntaken?

Kerntaken zijn taken die elke beroepskracht zelfstandig moet kunnen uitvoeren en die in dat beroep steeds weer terugkomen. Om het diploma te halen moet de leerling deze kerntaken een aantal keren in verschillende (praktijk-)situaties uitvoeren en laten beoordelen door de werkbegeleider of praktijkopleider. Kerntaken van een beroep bestaan meestal uit een of meer werkprocessen (zie hieronder).

Wat zijn werkprocessen?

Werkprocessen zijn afgebakende beroepsactiviteiten binnen een kerntaak. Werkprocessen kennen een begin en eind, hebben een resultaat en worden als kenmerkend herkend in de beroepspraktijk.

Wat zijn competenties?

Competenties zijn het samenhangend geheel van kennis, inzicht, houding en vaardigheden die een leerling nodig heeft om een beroep in de beroepspraktijk en in de maatschappij uit te kunnen oefenen. Competenties moet je beheersen om werkprocessen succesvol uit te voeren.

Voorbeeld

De opleiding Helpende Zorg en Welzijn bevat 3 kerntaken. Kerntaak 1 is het 'Bieden van zorg en ondersteuning op basis van een werkplanning'.

Deze kerntaak bestaat uit meerdere werkprocessen namelijk:

1.1  Maakt een werkplanning op basis van het zorg-, leef-, begeleidings- of activiteitenplan
1.2  Ondersteunt bij huishouden en de woon- of verblijfsomgeving of opvangsituatie
1.3  Ondersteunt bij persoonlijke zorg/ADL
1.4  Handelt in onvoorziene situaties
1.5  Ondersteunt bij (sociale) activiteiten en recreëren

Om deze werkprocessen goed te kunnen uitvoeren zijn meerdere competenties vereist. Competenties waarover de leerling moet beschikken om bijvoorbeeld werkproces 1.1 goed te kunnen uitvoeren zijn:

J   Formuleren en rapporteren
Q  Plannen en organiseren
R  Op de behoeften en verwachtingen van de 'klant' richten
T   Instructies en procedures opvolgen

De samenhang tussen kerntaken, werkprocessen en competenties is weergegeven in proces-competentie-matrixen, die te vinden zijn in de kwalificatiedossiers van de verschillende opleidingen.

Filmpje

In dit filmpje wordt duidelijk gemaakt waaruit een kwalificatiedossier bestaat.

 

Meer lezen?

Reageer op Kerntaken, werkprocessen en competenties